Jemioła

Jemioła Jemioła pospolita (Viscum album) – właściwości, zastosowanie, działanie, garbniki oraz z czym ją łączyć Jemioła pospolita (Viscum album) jest zimozieloną rośliną półpasożytniczą, która rośnie na drzewach liściastych i iglastych. Od setek lat wykorzystywana jest w ziołolecznictwie, głównie jako środek wspierający układ sercowo-naczyniowy. W fitoterapii stosuje się młode pędy i liście zbierane późną jesienią lub zimą. Historia i pochodzenie Jemioła była ceniona już przez Celtów i druidów, którzy uważali ją za roślinę świętą. W medycynie ludowej stosowano ją przy nadciśnieniu, zawrotach głowy, padaczce oraz chorobach serca. Obecnie jest przedmiotem licznych badań naukowych, zwłaszcza w zakresie jej wpływu na układ odpornościowy oraz terapię wspomagającą w onkologii. Składniki aktywne Jemioła zawiera wiele cennych substancji biologicznie czynnych: lektyny (viscum lectins), wiskotoksyny, flawonoidy, kwasy fenolowe, lignany, polisacharydy, triterpeny, fitosterole, niewielkie ilości aminokwasów i minerałów. Czy jemioła zawiera garbniki? Tak, ale tylko w niewielkich ilościach. Nie jest rośliną bogatą w garbniki. Jej działanie lecznicze wynika przede wszystkim z obecności: lektyn, wiskotoksyn, flawonoidów, polisacharydów. Dlatego jemioły nie zalicza się do typowych ziół garbnikowych, takich jak: kora dębu, pięciornik, ratania, oczar, liść borówki. Właściwości Jemioła wykazuje wiele korzystnych właściwości: obniża ciśnienie tętnicze, rozszerza naczynia krwionośne, wspomaga pracę serca, poprawia krążenie, działa uspokajająco, przeciwutleniająco, przeciwzapalnie, może wspierać odporność, łagodzi napięcie nerwowe, może zmniejszać częstotliwość kołatania serca na tle nerwowym. Zastosowanie Jemiołę stosuje się pomocniczo przy: nadciśnieniu tętniczym, miażdżycy, zaburzeniach krążenia, kołataniu serca, zawrotach głowy związanych z nadciśnieniem, stresie i napięciu nerwowym, łagodnych zaburzeniach snu. W niektórych krajach stosuje się specjalne preparaty z jemioły jako terapię wspomagającą w leczeniu nowotworów. Są to jednak preparaty podawane wyłącznie pod nadzorem lekarza i nie zastępują standardowego leczenia. Działanie Na układ sercowo-naczyniowy Najlepiej poznane działanie jemioły obejmuje: obniżanie ciśnienia krwi, poprawę elastyczności naczyń, usprawnienie przepływu krwi, wspomaganie pracy mięśnia sercowego. Na układ nerwowy działa łagodnie uspokajająco, zmniejsza napięcie emocjonalne, pomaga przy stresie. Na odporność Badania wskazują, że niektóre składniki jemioły mogą wpływać na aktywność komórek odpornościowych. Dotyczy to jednak głównie standaryzowanych preparatów stosowanych w warunkach klinicznych. Działanie przeciwutleniające Flawonoidy pomagają neutralizować wolne rodniki i wspierają ochronę komórek przed stresem oksydacyjnym. Z jakimi ziołami warto łączyć? Na nadciśnienie głóg, serdecznik, liść oliwki, melisa. Na serce głóg, serdecznik, melisa, lawenda. Na stres melisa, lawenda, szyszki chmielu, lipa. Na poprawę krążenia głóg, miłorząb japoński (po konsultacji z lekarzem, zwłaszcza przy lekach przeciwzakrzepowych). Z jakimi ziołami nie należy łączyć? Należy zachować ostrożność przy łączeniu z: dużymi ilościami głogu i serdecznika (mogą nadmiernie obniżać ciśnienie), liściem oliwki, czosnkiem, miłorzębem, żeń-szeniem (u części osób może wpływać na ciśnienie i działanie leków). Nie oznacza to, że takich połączeń nie wolno stosować, ale warto monitorować ciśnienie i skonsultować ich stosowanie z lekarzem, szczególnie jeśli przyjmowane są leki. Przeciwwskazania Jemioły nie powinny stosować: kobiety w ciąży, kobiety karmiące piersią, dzieci (bez zalecenia lekarza), osoby z niedociśnieniem, osoby uczulone na jemiołę. Możliwe działania niepożądane Przy zbyt dużych dawkach mogą wystąpić: nudności, biegunka, bóle brzucha, zawroty głowy, nadmierny spadek ciśnienia. Uwaga: Owoce (białe jagody) jemioły są trujące i nie powinny być spożywane. Jak przygotować jemiołę? Najlepiej przygotowywać ją jako macerat na zimno: 1–2 łyżeczki suszu zalać 250 ml zimnej wody. Pozostawić na 8–12 godzin. Przecedzić. Lekko podgrzać przed wypiciem, nie doprowadzając do wrzenia. Taki sposób przygotowania pomaga zachować więcej substancji czynnych niż tradycyjne parzenie wrzątkiem. Podsumowanie Jemioła pospolita jest cenionym surowcem zielarskim o działaniu wspierającym układ sercowo-naczyniowy i nerwowy. Najczęściej stosuje się ją przy nadciśnieniu, zaburzeniach krążenia oraz napięciu nerwowym. Nie jest bogata w garbniki – jej najważniejsze substancje aktywne to lektyny, wiskotoksyny i flawonoidy. Dobrze komponuje się z głogiem, melisą, serdecznikiem i lawendą, natomiast ostrożność należy zachować przy łączeniu z innymi ziołami lub lekami silnie obniżającymi ciśnienie krwi. Przed długotrwałym stosowaniem lub w przypadku chorób przewlekłych warto skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą.