Eukaliptus
Eukaliptus
Eukaliptus (Eucalyptus) to rodzaj drzew i krzewów pochodzących głównie z Australia. Najczęściej w zielarstwie wykorzystuje się liście gatunku Eucalyptus globulus.
Skąd pochodzi nazwa?
Nazwa „eukaliptus” wywodzi się z języka greckiego:
- eu = dobrze, prawidłowo
- kalyptos = ukryty, osłonięty
Odnosi się do budowy pąków kwiatowych, które są przykryte charakterystyczną osłonką.
Główne składniki aktywne
Liście eukaliptusa zawierają:
- olejek eteryczny (głównie 1,8-cyneol, zwany eukaliptolem)
- flawonoidy
- garbniki
- żywice
- kwasy fenolowe
Czy zawiera witaminy?
Eukaliptus nie jest istotnym źródłem witamin w diecie. Śladowo występują:
- witamina C
- niektóre witaminy z grupy B
Jednak jego działanie zdrowotne wynika przede wszystkim z olejków eterycznych, a nie z zawartości witamin.
Właściwości i działanie
Układ oddechowy
Najbardziej znane działanie.
Eukaliptus:
- ułatwia odkrztuszanie wydzieliny,
- rozrzedza śluz,
- udrażnia nos i zatoki,
- działa przeciwbakteryjnie,
- działa przeciwwirusowo,
- łagodzi kaszel.
Stosowany przy:
- przeziębieniu,
- zapaleniu zatok,
- nieżycie nosa,
- zapaleniu oskrzeli.
Działanie przeciwzapalne
Może wspierać organizm w stanach zapalnych:
- gardła,
- jamy ustnej,
- górnych dróg oddechowych.
Dlatego często znajduje się w:
- pastylkach do ssania,
- płukankach do gardła,
- płynach do płukania jamy ustnej.
Działanie antyseptyczne
Olejek eukaliptusowy:
- hamuje rozwój wielu bakterii i grzybów,
- bywa składnikiem preparatów do dezynfekcji skóry.
Wpływ na koncentrację
Aromat eukaliptusa:
- zwiększa uczucie świeżości,
- może poprawiać koncentrację,
- zmniejsza uczucie zmęczenia psychicznego.
Zastosowanie
Napar
Z suszonych liści:
- przy kaszlu,
- przeziębieniu,
- infekcjach dróg oddechowych.
Inhalacje
Kilka kropli olejku:
- na zatoki,
- przy katarze,
- przy uczuciu zatkanego nosa.
Kąpiele aromatyczne
Pomocniczo:
- przy przeziębieniu,
- napięciu mięśniowym.
Aromaterapia
W dyfuzorach:
- odświeżanie powietrza,
- wsparcie oddychania.
Z jakimi ziołami warto łączyć?
Na przeziębienie i zatoki
- Tymianek pospolity – wzmacnia działanie wykrztuśne
- Szałwia lekarska – działa przeciwzapalnie
- Mięta pieprzowa – udrażnia drogi oddechowe
- Sosna zwyczajna – wspiera oddychanie
Na kaszel mokry
- Pierwiosnek lekarski
- Podbiał pospolity
- Tymianek pospolity
Na gardło
- Szałwia lekarska
- Rumianek pospolity
- Lipa drobnolistna
Z jakimi ziołami lepiej uważać?
Nie ma wielu bezwzględnie zakazanych połączeń, ale ostrożność warto zachować przy:
Dużej ilości silnych olejków eterycznych jednocześnie
Przykładowo:
- Goździkowiec korzenny
- Oregano
- Rozmaryn lekarski
- Cynamonowiec cejloński
Połączenie wielu intensywnych olejków może podrażniać błony śluzowe.
U osób z refluksem
Ostrożnie z mieszankami:
- eukaliptus + mięta pieprzowa,
- eukaliptus + duże ilości imbiru.
Mogą nasilać objawy u części osób.
Przeciwwskazania
Należy zachować ostrożność:
- w ciąży i podczas karmienia piersią (zwłaszcza olejek),
- u małych dzieci,
- przy astmie oskrzelowej (inhalacje mogą czasem wywołać skurcz oskrzeli),
- przy uczuleniu na olejki eteryczne.
Nie należy pić nierozcieńczonego olejku eukaliptusowego – może być toksyczny.
Przykładowa mieszanka na zatoki i przeziębienie
- 2 części eukaliptusa
- 2 części tymianku
- 1 część szałwii
- 1 część mięty
1 łyżkę mieszanki zalać 250 ml gorącej wody, parzyć 10 minut pod przykryciem. Można również wykorzystać część naparu do inhalacji parowej.



